Hüseyin Tosun

19. yüzyıldaki Çerkes Sürgünü'nde Anadolu'ya yerleşen "Şhaplı" adlı Ubıh bir ailenin çocuğudur. Mekteb-i Sultani ve Mekteb-i Harbiye'de öğrenim gördü. İhtilalci eylemleri takibe uğradı, 1896'da Trablus Askeri Rüşdiyesi'ne Fransızca öğretmeni olarak gönderildi. 1902'de Paris'te toplanan Osmanlı Hürriyetperveran Kongresi'ne Çerkes göçmenleri temsilcisi sıfatıyla katıldı ve bu kongredeki anlaşmazlıkların uzantısı olarak Prens Sabahaddin ile Teşebbüs-i Şahsî ve Adem-i Merkeziyeti Cemiyeti kurucuları arasında yer aldı. Jön Türk Devrimi sonrasında toplanan ikinci ve üçüncü Meclis-i Mebûsan'da Erzurum bağımsız mebusu olarak yer aldı. Mart 1914'te ekonomik ve politik bağlar oluşturmak amacıyla Türk ve Rus üyelerin birlikte kurduğu Osmanlı-Rus Cemiyeti'nin kurucuları arasında bulundu ve cemiyetin veznedarlığını yaptı. Çerkes İttihat ve Teavün Cemiyeti, Türkiye'deki Kuzey Kafkasya Siyasi Göçmenleri Komitesi ve Şimali Kafkas Cemiyeti gibi Kuzey Kafkasya diaspora örgütlerinde aktif şekilde çalışmıştı. Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti'nin kuruluş sürecinde, başında bulunduğu Osmanlı Milli Telgraf Ajansı'nın olanaklarını seferber etti.